Crkva tokom noći "odletela" u nepoznatom pravcu: Brvnara prebačena u selo Cvetke i spasena od Turaka

Iako je prošlo 290 godina od kada se prvi put spominje u istorijskim spisima, o crkvi brvnari u selu Cvetke, kod Kraljeva, do današnjih dana ispredaju se priče i legende. Crkva je nekoliko puta u svom veku bila preseljavana, spaljivana i rušena, ali su je hajduci i vojvode iz Prvog srpskog ustanka, sveštenici i narod tog kraja iznova gradili i obnavljali, prenosi RTS.

Hram u selu Cvetke je najviša crkva brvnara u okolini Kraljeva. Čak se smatra da je prvobitna crkva iz 1735. godine bila i većih dimenzija jer je kvalitetne drvne građe bilo u izobilju u šumama na obližnjem Kotleniku. Ova, kao i sve pređašnje građena je bez ijednog gvozdenog, čak i drvenog klina, a brvna su jednostavno užljebljena. Znameniti vojvoda i megdandžija Jovo Kursula crkvu je sa svojom hajdučkom družinom rastavio, preselio iz Obrve u dolini Zapadne Morave, sastavio u brdima cvetačkim i tako sačuvao od Turaka.

Preporučujemo

Vezuje se za našeg vojvodu Jovana Kursulu koji je ovde i sahranjen pored nje jer je on lično bio zadužen za njeno spasavanje iz sela Obrve. Da se ova crkva prebaci, da se spase od spaljivanja i od skrnavljenja koje je bilo planirano da se obavi tako da je vojvoda Jova Kursula bio lično angažovan sa sveštenikom Ivanom Pejovićem da se crkva spase i prenese iz sela Obrve i to je učinjeno za jednu noć”, kaže protojerej Ivan Terzić, starešina crkve u Cvetkama.

Te noći 1812. godine crkva je odletela u nepoznatom pravcu. Barem je tako narod ovog kraja ujutru objasnio zbunjenim Turcima. Kako je dobila u visini postoje pisani tragovi iz 19. veka.

“Crkva je dobila jedan neobično visok izgled. Dodata su brvna na zidove hrama kako bi se očuvala slemenjača na istoj visini, na istom nivou na kom je bila na prethodnoj crkvi koja je imala potpuno drugačiji krov od šindre. U ovoj obnovi 1880 godini doneta je odluka da se promeni krovni pokrivač. Da se umesto šindre postavi ćeramida koja je očuvana do današnjih dana. Ali je ćeramida zahtevala drugačiji nagib krovnih površina pa se podigao nivo zidova”, objašnjava Katarina Grujović Brković, direktorka Zavoda za zaštitu spomenika u Kraljevu.

Crva je sačuvana spolja i iznutra. Ikonostas koji je poklonio drugi ustanički vojvoda, Lazar Mutap još 1812. godine je i originalan. Nad pripratom je galerija sa pevnicom. Narod dolazi u crkvu i poklonjenje znamenitom vojvodi Jovanu Kursuli.

“Crkva brvnara je dugo na ovom prostoru. Znači 200 godina kako je preneta ovde iz sela Obrva u Cvetke. I ljudi su veoma vezani jer do 1964. godine ovo je bila jedina crkva gde su se obavljale molitve, ovde, gde su se venčanja obavljala i krštenja”, dodaje protojerej Ivan Terzić, starešina crkve u Cvetkama.

Pokraj crkve je spomen soba vojvodi Kursuli. Ratnicima sa ovih prostora posvećeni su i krajputaši. Sa skromnim spomenikom znamenitom vojvodi predstavljaju jednu od najbrojnijih i najlepših skupina srpskih nadgrobnika.

(Telegraf.rs / RTS)