Romski jezik kao nasleđe koje se ne predaje zaboravu

Svetski dan romskog jezika, koji se obeležava 5. novembra, i ove godine biće prilika da se istaknu značaj očuvanja romskog jezika, kulturnog nasleđa i identiteta Roma, ali i doprinos pojedinaca koji svojim dugogodišnjim radom čuvaju i promovišu romsku kulturu. Savez Roma u Republici Hrvatskoj "KALI SARA" ove godine uvodi nova priznanja namenjena pojedincima koji su dali poseban doprinos afirmaciji romskog jezika i unapređenju položaja romske zajednice.

Foto: KALI SARA/Dejan Trkulja

Preporučujemo

Među priznanjima koja će biti dodeljena nalaze se nagrada "5. studenoga", namenjena pojedincima koji su svojim dugogodišnjim radom doprineli afirmaciji romskog jezika, kulture i identiteta, kao i povelja "Čuvar romskog jezika", kojom se odaje priznanje onima koji se profesionalno ili aktivistički bave njegovim očuvanjem, proučavanjem i promovisanjem.

Biće dodeljene i posebne zahvalnice pojedincima koji su doprineli većoj vidljivosti Roma u javnom, kulturnom i medijskom prostoru. Posebno mesto zauzima priznanje "Rromani daj" (Romska majka), koje simbolizuje zahvalnost romske zajednice ljudima čiji je rad doprineo razbijanju predrasuda, unapređenju položaja Roma i njihovoj ravnopravnijoj zastupljenosti u društvu.

Obeležavanje Svetskog dana romskog jezika ima poseban značaj za Rome širom Evrope i sveta. Inicijativa za njegovo proglašenje potekla je iz Hrvatske, nakon velikog uspeha prvog Romsko- hrvatskog i hrvatsko-romskog rečnika, čiji je autor Veljko Kajtazi, objavljenog 2008. godine.

Foto: KALI SARA/Dejan Trkulja

Hrvatski sabor je 2012. godine, kao prvi parlament u svetu, podržao ovu međunarodnu inicijativu. Tri godine kasnije, na Filozofskom fakultetu Sveučilišta u Zagrebu pokrenut je i diplomski studij romistike.

Na inicijativu saborskog zastupnika Veljka Kajtazija i Saveza Roma u Republici Hrvatskoj "KALI SARA", a na predlog Republike Hrvatske, UNESCO je 7. novembra 2015. godine proglasio 5. novembar Svetskim danom romskog jezika.

Danas se ovaj datum obeležava u više od 27 država sveta.

Značaj ovog događaja prepoznaju i mediji koji godinama prate njegov razvoj i aktivnosti. Portal Telegraf.rs i romski informativni portal Romanenevimata.rs već godinama izveštavaju o obeležavanju Svetskog dana romskog jezika, prepoznajući njegovu važnost ne samo za romsku zajednicu u Hrvatskoj već i za Rome širom Evrope.

Ovaj datum predstavlja mnogo više od simboličnog obeležavanja jednog jezika. On podseća na potrebu da se romski jezik sačuva, razvija i prenosi na nove generacije, ali i da dobije ravnopravno mesto u obrazovanju, medijima, kulturi i javnom životu. Očuvanje jezika znači očuvanje istorije, identiteta i kulturnog nasleđa jednog naroda.

(Telegraf.rs)