Arheolozi iz mora izvukli KAMENE BLOKOVE, teške do 80 tona: Ovo je bila prva MEGAGRAĐEVINA na svetu!

U Istočnoj luci Aleksandrije, na lokaciji gde more, kako se veruje, vekovima skriva ostatke jednog od najveličanstvenijih zdanja antičkog sveta, arheolozi su izveli spektakularnu podvodnu operaciju.

Naime, tokom 2025. godine, sa morskog dna su podignuta 22 masivna kamena bloka - teška i do 80 tona, za koje se smatra da su bili deo čuvenog Svetionika u Aleksandriji.

Preporučujemo

Testiranje teorija o konstrukciji

Izvedena akcija je deo međunarodnog projekta “Pharos”, kojim rukovodi Izabela Hairi, s ciljem stvaranja “digitalnog blizanca” svetionika - detaljne 3D rekonstrukcije građevine koja je vekovima postojala samo u istorijskim zapisima i legendama.

Svaki od podignutih kamenih blokova prolazi kroz detaljan proces fotogrametrije, kako bi se sa velikom preciznošću zabeležili svi površinski detalji, uključujući tragovi alata.

Početkom marta, istraživači su objavili da primenom sofisticiranih metoda na više od 100 već skeniranih blokova mogu da testiraju teorije o konstrukciji drevnog tornja.

Na taj način, pokušavaju da utvrde kako je monumentalna građevina opstajala više od 1.600 godina, ali i zbog čega se konačno urušila tokom snažnih zemljotresa u 14. veku.

Foto:

Oživljavanje izgubljenog kulturnog blaga

Ovaj multidisciplinarni projekat objedinjuje podvodnu arheologiju sa analizom istorijskih izvora, uključujući antičke novčiće i natpise, kako bi se popunile “praznine” u digitalnom modelu svetionika, prenosi Lidar News.

Iako će kameni blokovi ostati na kopnu, radi očuvanja i daljih istraživanja, krajnji cilj projekta jeste stvaranje virtuelne rekonstrukcije koja će omogućiti javnosti da “poseti” svetionik i vidi ga u njegovom originalnom izgledu.

Veliki projekat pokazuje koliko su savremene tehnologije, poput fotogrametrije i 3D modelovanja, ključne za oživljavanje izgubljenog kulturnog nasleđa koje je preveliko ili previše osetljivo da bi bilo fizički obnovljeno.

Svetionik u Aleksandriji je podignut početkom 3. veka pre nove ere, tokom vladavine Ptolemeja II Filadelfa (280–247. p. n. e.). Procene govore da je bio visok najmanje 100 metara, čime je vekovima spadao među najviše građevine koje je čovek ikada podigao.

Njegova svetlost vodila je brodove ka sigurnoj luci i učinila Aleksandriju jednim od najvažnijih trgovačkih i kulturnih centara antičkog sveta.

Tragovi svetionika slučajno otkriveni

Sudbina svetionika bila je dramatična. Niz snažnih zemljotresa, koji su započeli oko 4. veka nove ere, postepeno je razarao strukturu. Do početka 14. veka nove ere građevina je potpuno uništena. Paralelno s tim, obala i delovi grada postepeno su tonuli i bili potopljeni morem.

Tragovi svetionika ponovo su otkriveni tek kada su lokalne vlasti radile na očuvanju drugog istorijskog zdanja - Kajtbejove citadele, smeštene na obali Aleksandrije. Tada je postalo jasno da se ispod površine mora krije ogroman arheološki kompleks.

Danas je poznato da potopljeni lokalitet zahvata najmanje 13.000 kvadratnih metara i sadrži više od 3.000 pojedinačnih elemenata na dubinama između 2,6 i 8,5 metara. Među njima su kameni blokovi, statue, kao i metalne komponente od bronze, gvožđa i olova koje su služile kao spojni elementi originalne konstrukcije.

Sistematska podvodna istraživanja započela su 1994. godine i od tada se sprovode kroz redovne godišnje misije. Istraživači su izradili detaljne mape i baze podataka u kojima je katalogizovan pronađeni materijal.

(Telegraf.rs)