• 1

Ostaci grada u obliku orlovog gnezda: Markovi dvori danas su jedan od simbola Prilepa

Iznad prilepskog sela Varoš nalazili su se dvori Kraljevića Marka, koji su i danas jedan od znamenitosti grada

  • 1
Prilep, panorama grada

Foto: Shutterstock

Nisu bez razloga ni Marko Kraljević ni car Dušan baš taj deo nekadašnjeg Srpskog carstva izabrali za gradnju dvora. U blizini sela Varoš, kod Prilepa i danas se mogu videti ostaci dvora Kraljevića Marka.

Grad Kraljevića Marka

Srpski vlastelin, sin srpskog kralja Vukašina Mrnjavčevića, živeo je tokom 14. veka i opevan je u narodnim pesmama. Upravo on je u okolini današnjeg Prilepa, na području Severne Makedonije, vladao u periodu između 1371. do 1395. godine.

Na brdu iznad prilepskog sela Varoš, Marko je imao svoje dvore. Nekoliko decenija unazad vrše se različita istraživanja na ovom lokalitetu. Tokom istraživanja je utvrđeno i da su Markove kule ili Prilepski grad, kako se još naziva, izgrađen na ostacima jednog antičkog naselja.

 
 
 
 
 
Погледајте ову објаву у апликацији Instagram
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Објава коју дели Slavko Novjanovski (@novjanovski.slavko)

Postoje indicije da je prvobitno naselje izgrađeno još u periodu rimske vladavine. Ono što se danas može videti na uzvišenju iznad Prilepa zapravo su ostaci zidina, oblika nalik orlovom gnezdu. U jugozapadnom delu utvrđenja se, prema istraživanjima, nalazila palata Marka i njegovog oca, Vukašina Mrnjavčevića, dok je grad bio praktično ispod i prostirao se na površini nešto većoj od 3,5 hektara. Otkriveni su i ostaci crkve, za koju nije utvrđeno ko ju je i kada podigao.

Iako vekovima napuštene, ruševine poznate kao Markove kule danas su jedan od simbola Prilepa.

Prilep, Severna Makedonija

Foto: Printskrin/Youtube/Prilep Macedonia

Kratka istorija Prilepa

Jedna od oblasti koja je postojala u antičko vreme bila je i Pelagonija. Upravo je jedan od centara te regije bio i današnji grad Prilep.

Od Skoplja ga deli oko 130 kilometara, dok se grad Bitolj nalazi na oko 45 kilometara udaljenosti.

Selečka planina, zatim Babuna i Treskavac okružuju grad sa tri strane, dok se sa četvrte nalazi prostrano polje. Prilepska reka protiče kroz grad i praktično ga deli na južni i severni deo.

 
 
 
 
 
Погледајте ову објаву у апликацији Instagram
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Објава коју дели Patrycja Cholewa (@pati_blondi_)

Prilep u doba cara Dušana

Naseljavali su ovo područje i Rimljani i Sloveni, a u okviru Dušanovog carstva Prilep se našao 1334. godine. U manastiru Treskavec, koji je oko 10 kilometara udaljen od grada, čuva se povelja srpskog sara Dušana Silnog.

Sve do tada je Prilep bio vrlo značajan za celokupno carstvo, tačnije dok ga 1395. godine nisu osvojile turske snage. Prethodno je njime vladao kralj Vukašin Mrnjavčević, pa njegov sin Marko.

Grad je bio značajan trgovinski centar krajem 19. veka. Njime su vladale osmanske snage sve do 1912. godine.

Grad duvana

Istorija grada usko je vezana i za uzgoj i proizvodnju duvana. Još u vreme postojanja Kraljevine Jugoslavije tu je osnovan i prvi duvanski institut.

Centralna eksperimentalna stanica za proučavanje duvana osnovana je 24. decembra 1924. godine u Prilepu, a na predlog osnivača Instituta za duvan, Rudolfa Gornika. Upravo on i njegovi saradnici su zaslužni za genetska istraživanja biljaka, kako bi bila stvorena sorta duvana koja bi bila u velikoj meri otporna.

Zanimljivo je da je u Prilepu otvorena i Visoka škola duvana. U njoj su obrazovani ljudi usmereni na rad u duvanskoj industriji, koji su kasnije bili zapošljavani širom tadašnje Jugoslavije. Od 1973. godine ovde postoji i Muzej duvana.

Zanimljivosti o Markovom gradu

U vreme vladavine cara Dušana, gradom Prilipom, kako su ga Srbi nazivali, upravljao je srpski plemić Branko Mladenović, koji se smatra rodonačelnikom loze Brankovića.

U ovom gradu su pisane i knjige i rukopisi na srpskom jeziku, o čemu postoje materijalni dokazi. Između 1830. i 1876. godine je u Varoši nadomak Prilepa funkcionisala i stara srpska manastirska škola, dok je 1831. godine otvorena i škola u Prilepu.

U ovom gradu nalaze se pravoslavna crkva Svetog Blagoveštenja, Svetih Ćirila i Metodija i crkva posvećena prazniku Preobraženje.

Blagoveštenska crkva, koja je izgrađena u prvoj polovini 19. veka, smatra se prvom gradskom crkvom. Dozvolu za njenu gradnju dobio je izvesni Rista Hadži Damjanović i iz Carigrada doneo o tome ferman kao potvrdu.

 
 
 
 
 
Погледајте ову објаву у апликацији Instagram
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Објава коју дели Melissa Sablack Gonzalez (@meli65)

U slavu sprskog kralja Petra Prvog podignuta je crkva posvećena svetim Ćirilu i Metodiju. Interesantan je podatak da je ova svetinja izgrađena iznad kosturnice u kojoj leže zemni ostaci 1.500 srpskih vojnika, koji su učestvovali u borbama za oslobođenje grada u periodu između 1912. i 1918. godine.

Postoje podaci da je na području današnjeg Prilepa u vreme vladavine Mrnjavčevića postojalo čak 75 crkava.

Jedna od najvećih električnih centrala bila je izgrađena upravo u Prilepu 1929. godine.

Zahvaljujući svom položaju, Prilep je povezivao Veneciju, odnosno Dubrovnik i Solun, te na taj način u prošlosti značajno olakšavao trgovinu. Osim trgovinski, bio je i važan strateški, vojni i politički centar.

Sahat kula, Čarši džamija, tursko kupatilo Ćifte hamam i Kuršumli han, tek su neke od znamenitosti grada koje vredi posetiti. Ne treba propustiti ni Park revolucije, u okviru koga se nalaze spomen kosturnica posvećena stradalima tokom Drugog svetskog rata i Mogila nepobeđenih.

Ako vam Prilep nije bio na listi gradova koje ćete posetiti, obavezno ga dodajte. Jer, na svakom koraku u ovom gradu osetićete gostoljubivost i toplinu, kao da ste upravi vi najmiliji gost.

Video: Spasilac šetao plažom, kad ono... Pronašao je istorijsko čudo veliko kao Fijatov automobil

(Telegraf.rs)

Podelite vest:

Telegraf.rs zadržava sva prava nad sadržajem. Za preuzimanje sadržaja pogledajte uputstva na stranici Uslovi korišćenja.

Komentari

  • Perke

    Nekad ponosni srpski grad, danas balkanska zabit bez perspektive...

    9
    0

    Podelite komentar

Preporuka sa Weba

by Content Exchange

Google preporuke

Najnovije vesti

Dozvoljavam da mi Telegraf.rs šalje obaveštenja o najnovijim vestima