2

Ruski arhiepiskop polaže zakletvu Paveliću za poglavara Hrvatske pravoslavne crkve i pljuje po zaklanim Srbima. Partizani su ga streljali

Grigorij Ivanovič Maksimov je bio potomak donskih kozaka i član Arhijerejskog sinoda Ruske pravoslavne zagranične crkve koja je okupljala belu emigraciju, sa sedištem u Sremskim Karlovcima. Dvadeset godina je uživao srpsko gostoprimstvo, da bi onda uradio nešto neoprostivo i teško razumljivo

Arhiepiskop Germogen tokom zasedanja Arhijerejskog sabora Ruske pravoslavne zagranične crkve 1934. godine u Sremskim Karlovcima. Tokom Drugog svetskog rata Ante Pavelić će ga ustoličiti za poglavara „Hrvatske pravoslavne crkve“ i u tom svojstvu „mitropolita zagrebačkog i cijele Hrvatske“. Foto: Wikimedia Commons/ic.pics.livejournal.com

Kozaci su teritorijalno bili podeljeni na „vojske“; kod ukrajinskih kozaka „vojsk“ je imao sedište u „siči“, pa je najčuvenija „sič“ bila Zaporoška a „vojsk“ — Zaporoški. „Stanica“ je bilo kozačka selo u „vojsku“, i njegova osnovna jedinica. Ali Grigorij Ivanovič Maksimov se 10. januara 1861. godine nije rodio među Zaporošcima već u „stanici“ Nogavskaja u oblasti Donskoga vojska Ruske imperije, koji se danas okvirno preklapa sa Rostovskom oblašću Ruske Federacije; međutim se Nogavskaja nalazi na tlu Volgogradske oblasti, kao i Ust-Medvedicka (danas: Serafimovič) gde je Maksimov pohađao parohijalnu školu, pošto je osnovnu svršio u rodnom mestu.

Shodno tome što mu je otac bio čitač u mesnoj crkvi, Grigorij Ivanovič je upisao Kijevsku duhovnu akademiju na kojoj je diplomirao 1886. Nakon rukopoloženja za jereja služio je u Vaznesenjskoj sabornoj crkvi u Novočerkasku, u koji je osamdesetak godina ranije premešteno sedište donskih kozaka, i to iz četrdeset kilometara udaljenog Čerkaska (danas: Staročerkask), zato što ga je reka redovno plavila a vatre pustošile.

Maksimov je tu ostao nekoliko godina, zatim je 1889. postao zakonoučitelj Donskog eparhijalnog ženskog učilišta, pa 1894. nadzornik Ust-Medvedičkog duhovnog učilišta, da bi 1902. napustio donsku eparhiju i otišao u Vladikavkaz gde je preuzeo dužnost starešine saborne crkve. Četiri godine kasnije postavljen je za nadzornika Vladikavkaskog duhovnog učilišta pa odmah potom i za rektora Saratovske duhovne akademije.

Germogen, arhiepiskop i član Arhijerejskog sinoda Ruske zagranične crkve, rođen u porodici donskih kozaka kao Grigorij Ivanovič Maksimov — polaže zakletvu Antu Paveliću i postaje poglavar „Hrvatske pravoslavne crkve“ kao „mitropolit zagrebački i cijele Hrvatske“. Foto: Znaci.net/Muzej revolucije naroda Jugoslavije

Konačno se 21. avgusta 1909. zamonašio, uzeo ime Germogen i istoga dana uzdignut na čast arhimandrita. Već je naredne godine u Trojickom saboru Aleksandro-Nevske lavre hirotonisan za episkopa aksajskog, što je bio vikarijat u sklopu Donske eparhije. Na tom je položaju, kažu Rusi, oživeo brojne stare crkvene tradicije, radio na duhovnom obrazovanju vernika i borio se protiv sekti.

Posle Oktobarske revolucije uhapšen je 12. februara 1918. i stavljen u kućni pritvor, iz kojeg je pušten ili pobegao dve nedelje kasnije. Nadalje se skrivao. Navodno su boljševici govorili da će „seći meso sa arhijereja“, ali ostaje nejasno, ako su hteli da ga ubiju, što ga nisu ubili kad su ga imali u šakama, zašto su ga držali u pritvoru. Kada su nakon izbijanja Ruskog građanskog rata i likvidacije Donske sovjetske republike, donski kozaci proglasili Sveveliki donski vojsk kao nezavisnu republiku u sklopu šire „bele“ antiboljševičke koalicije ili kvazikoalicije, Germogen je postao kozački arhipastir.

Maja naredne godine se obreo u Stavropolju gde je izgleda, zajedno sa prezviterom Georgijem Šaveljskim, pokušavao da spreči organizovanje više crkvene vlasti, dovodeći u pitanje kanoničnost i neophodnog uspostave tzv. Privremene više crkvene uprave na Jugoistoku Rusije, na teritorijama koje je kontrolisala bela armija general-pukovnika Antona Denjikina; nedugo potom dodeljena mu je eparhija jekaterinoslavska, a 1920. morao je, skupa sa ostatkom „belih“, da emigrira iz Rusije.

Germogen, poglavar „Hrvatske pravoslavne crkve“ i u tom svojstvu „mitropolit zagrebački i cijele Hrvatske“, na prijemu kod ustaškog poglavnika Anta Pavelića. Foto: Znaci.net/Muzej revolucije naroda Jugoslavije

Uzdignut je bio na čast arhiepiskopa i dodeljena mu je američka eparhija, ali ju je odbio; smestio se u srpskom manastiru Novo Hopovo i u periodu 1924—1942. bio član Arhijerejskog sinoda Ruske pravoslavne zagranične crkve (one van Rusije i van domašaja boljševika) sa sedištem u Sremskim Karlovcima. U tom svojstvu ga je zatekao Drugi svetski rat i uspostava Nezavisne Države Hrvatske. Toliko dugo je uživao srpsko gostoprimstvo, da je potpuno neobjašnjivo ono što se potom desilo.

5. juna 1942. godine ustaški je poglavnik Ante Pavelić, na osnovu zakonskih odredaba koje su donete aprila meseca, potpisao statut Hrvatske pravoslavne crkve, a dva dana kasnije našeg nesrećnog Germogena proizveo za njenog poglavara, koji je tako postao „mitropolit zagrebački i cijele Hrvatske“. I sve to u prisustvu rumunskog patrijarha Nikodima! Ruska zagranična crkva je ovaj čin odmah osudila, a Germogena izbacila iz sinoda te mu zabranila bogosluženje, i svi pritisci nemački nisu urodili plodom, da se zabrana povuče.

Zašto je Germogen na ovo pristao, nikada nećemo znati, ali stoji da su ustaše „Hrvatsku pravoslavnu crkvu“ koristile širenje svojih ideja, te da je ona stoga kao pojava bila izuzetno štetna. A imala je i samopropagandni karakter: bizarno zvuči, ali dok su pravoslavni Srbi ubijani širom NDH, na Jelačićevom trgu u Zagrebu su „pravoslavni Hrvati“ držali litije, a pravoslavni praznici bili uvršteni u državni kalendar. Ipak, nije dugo trajalo. Komunisti su nakon rata ukinuli „HPC“, vratili jurisdikciju Srpskoj pravoslavnoj crkvi, i streljali ili povešali vrhušku te organizacije. Između ostalog i Germogena, koji je streljan 30. juna 1945. u Zagrebu.

(P. L.)

Tagovi: Ante Pavelić, Donski kozaci, Germogen Maksimov, Hrvati, Hrvatska, Hrvatska pravoslavna crkva, Istorija, NDH, Nezavisna Država Hrvatska, Novo Hopovo, Rusi, Ruska imperija, Ruska pravoslavna crkva, Ruska zagranična crkva, Srbi, Sremski Karlovci, Ustaše, Zabavnik

Pogledajte sve vesti u poslednja 24 sata

Komentari (2)
Poređaj komentare:
  • V
    Viki

    Neki se uzohole i zaborave na Boga i na ljudskost. Zar nije apostol Juda izdao Hrista iako se mogao uveriti da je Bozji sin? Moc i sujeta zaslepe coveka.

  • M
    Miki

    Hvala komunistima. Znali su oni dobro ko je ko.

Zašto su nekada vojskama prosti balvani služili kao topovi

Nemački kolor-snimci osvajanja Francuske: Ovo su bili dani kada su delovali nepobedivo. Godinu dana kasnije su krenuli na Ruse...

Jedina zemlja u kojoj možete biti na četiri mesta u isto vreme: 11 neobičnih činjenica iz američke geografije

Šofer novosadskog trgovca 1930. pregazio babu, policija utvrdila da je baba kriva i - nikom ništa

Japanski listovi su od 1941. do 1945. godine svakog osmog dana u mesecu na naslovnim stranama štampali objavu rata Americi. Zašto?

FOTO-UBOD: Čudesni pogled na Hor Virap, jermenski manastir na najspektakularnijem mestu na svetu

Prizor koji potpuno zbunjuje posmatrača: Gde prestaje „realnost“ a počinje umetnost?

Kako erupcija vulkana izgleda Rusima i Amerima koji nas posmatraju iz Međunarodne svemirske stanice u Zemljinoj orbiti

Istorijska čitanka: Zašto pet uzastopnih rimskih papa nije kročilo van zidina Vatikana od 1870. pa do 1929. godine

Ovo nisu pikseli nego satelitski snimak, ali nema šanse da pogodite čega. Nisu vanzemaljci!

Pravi samuraj uslikan u poslednjem trenutku, baš pre nego što će njegov stalež biti skroz uništen

Velike misterije univerzuma: Na šta vam ovo liči, na glavu konja ili kobre? Naučnici se slažu, ali mi nismo baš sigurni

11 veličanstvenih razloga zbog kojih bi trebalo da padnete na kolena pred Prirodom

Velški beskućnik koji je nasamario Hitlera, celu Vrhovnu komandu Vermahta i lukavog Kanarisa, a Benita Musolinija srušio sa vlasti

Kako je „moćni i plemeniti narod Velike Britanije“ pomogao Srbima u Prvom svetskom ratu: Tada smo bili zahvalni, danas sve relativizujemo i nipodaštavamo

Jezero lave izgleda kao otvorena rana u zemlji koja neprestano ključa i preti

Dala je svoj život negujući Srbe: Medicinska sestra iz Škotske je preživela povlačenje preko Albanije, pa umrla u Predejanu (FOTO)

Ako su Nemci Beograd sravnili sa zemljom, kojom rečju onda opisati ono što su uradili nesrećnom Roterdamu?

Ruska pomoć Srbiji tokom Velikog rata: Šta je o tome pričao general Viktor Artamonov, tada vojni izaslanik u našoj zemlji

Najlepše selo u Engleskoj, krasi svaki britanski pasoš, a najpoznatije po tome što iz njega ne potiče niko poznat

Ova slika je u kategoriji najtužnije na svetu, iako na prvi pogled nije očigledno zbog čega

Srbin među prvim žrtvama borbe protiv fašizma: Fudbalski reprezentativac, pilot i pravnik, kod nas zaboravljen a slavljen širom sveta (FOTOGRAFIJE)

Nekada su Danska, Švedska i Norveška bile u uniji. Ako bi Sever ponovo stao pod jedan barjak, koliko bi im moćna bila zajednička država?

Staljin nudio savezništvo Engleskoj i Francuskoj osam dana pre pakta sa Hitlerom, ovi se nećkali a sudbina sveta bila zapečaćena

Fantastičan tajmleps razvitka Dubaija: Kako je malena arapska varoš iz 1960. godine postala današnja svetska metropola (VIDEO)

Najbrutalnija politička karikatura u istoriji našeg novinarstva nastala pre 90 godina (FOTO)

On je danski Renato, iz nabujale vode spasao je više od 200 ljudi: Ni oluja nije mogla da ga spreči (FOTO)

Ko je Avdo Karabegović čiju šabačku ulicu žele da preimenuju u Šabana Šaulića: Bio je pesnik, učitelj i jedan od najznamenitijih Srba muslimana svog doba

Da li je ova najskromnija srpska vladarska zadužbina — najhrišćanskija i najlepša? (FOTO)

Najveća Hitlerova glupost nije bila napad na Sovjetski Savez već ono što je uradio šest meseci kasnije

Kako se Britaniji ovih dana kao bumerang vraća 15 miliona indijskih mrtvih i raseljenih od pre sedam decenija

Velika tragedija ruske crkve: Kako je mitropolit, optužen da je agent KGB, pao mrtav tokom prijema kod pape u Vatikanu

Sve bolesti nacističke Nemačke sabrane na jednoj jedinoj karti od koje se ledi krv u žilama

Kako su se projugoslovenski Hrvati usred Rusije 1917. pretvarali da su Srbi jer „o Hrvatima nije nitko imao ni pojma“

Užasi robovlasništva: Slika zbog koje čovek mora da bude nečovek pa da istakne zastavu Konfederacije

FOTO-UBOD: Šta vidite na ovoj slici? Ili, šta mislite da vidite na ovoj slici?

Postoji jeziva simbolika u tome što se statua majke sa mrtvim sinom nalazi tačno ispod okulusa na vrhu kupole

Pokolj jugoslovenskih partizana u Norveškoj: Dobro skrivana javna tajna najbogatije zemlje u Evropi

Šta muslimanski grobovi stari 1.300 godina traže usred Francuske

Kako danas izgleda Olimpijsko selo u Berlinu: Srušeni Hitlerov san o hiljadugodišnjem rajhu u sedam slika

Samo za ljubitelje istorije i strategije: Strašan kartografski prikaz Operacije „Barbarosa“, od prvog dana do sloma u predgrađu Moskve

Neviđeni prizor iz doma Romanovih: Anastasija se s lažnim zubima izmotava pred kamerom koju drži sam car Nikolaj. Evropom bukti rat

/
<% galerijaAlt  %>

Najnovije vesti

Dozvoljavam da mi Telegraf.rs šalje obaveštenja o najnovijim vestima